Kirill-lotin o‘giruvchi va o‘zbek lotin alifbosi: jadval va qoidalar
Bepul va limitsiz. Matn brauzerda qayta ishlanadi. O‘zbekcha matnning tili emas, yozuvi o‘zgaradi.
Matnda xato bormi?
Bir necha xil yozilishi mumkin bo‘lgan so‘zlarni qo‘lda tekshiring: masalan, ruschadan kirgan so‘zlardagi ц (милиция → militsiya → милитсия) yoki о oldidagi й (район → rayon → раён).
Matnimdagi imlo xatolarini tekshir
O‘, g‘ va ’ farqini tushuntir
Shubhali so‘zni tekshir
Lotin yozuvini o‘qishni o‘rganish
e, ye va ts qachon yoziladi
Mashq: lotinda yozib ko‘raman
AI-chat yuklanmoqda…
Yangilangan:
O‘zbekcha matnni yuqoridagi o‘giruvchiga qo‘ying va «Kirill → lotin» yoki «Lotin → kirill» tugmasini bosing. «Apostroflarni tuzatish» tugmasi tayyor lotin matnni bir xil ko‘rinishga keltiradi: o‘ va g‘ da ‘ belgisini, harflar orasida esa tutuq belgisini — ’ ni qo‘yadi. O‘giruvchi tilni emas, yozuvni almashtiradi: u brauzerda, AI’siz va limitsiz ishlaydi, matnni serverga yubormaydi.
Ruschadan o‘zbekchaga yoki o‘zbekchadan ruschaga tarjima kerak bo‘lsa, bu boshqa vazifa: buning uchun rus-o‘zbek AI tarjimoni bor.
Shu sahifadagi AI chat «O‘qituvchi» rolida ochiladi: u lotin yozuvidagi imloni tekshiradi, qoidani tushuntiradi va shubhali so‘zlarda yordam beradi. Bu GPTBot.uz AI chati — mustaqil servis, OpenAI ham, ChatGPT ham emas. Ro‘yxatdan o‘tmasdan butun sayt bo‘yicha jami 3 ta bepul sinov javobi bor va ular yangilanmaydi; keyin davom etish uchun AI paket kerak: narx, muddat va to‘lov usullari chatda ko‘rsatiladi. O‘giruvchining o‘zi sinov javoblarini sarflamaydi.
O‘zbek lotin alifbosi va kirill yozuvi: jadval
Lotin yozuviga asoslangan o‘zbek alifbosi 1993-yilda joriy etilgan. 2026-yil 7-noyabrda amalda bo‘lgan alifbo haqidagi qonunning 1-moddasiga ko‘ra, alifbo 26 ta harf va 3 ta harf birikmasidan iborat: Sh, Ch va Ng. Tutuq belgisi alohida belgi bo‘lib, shu harflar va harf birikmalari soniga kiritilmaydi. Quyidagi jadvalda u alifbodan keyin alohida ko‘rsatilgan. O‘zbek kirill alifbosida 35 ta harf bor. E’tibor bering: h — bu ҳ, x esa — х.
Е so‘z boshida va unlidan keyin → ye: ер → yer, поезд → poyezd; undoshdan keyin → e: кел → kel.
Ц so‘z boshida va undoshdan keyin → s (цирк → sirk, концерт → konsert), unlidan keyin → ts (милиция → militsiya).
Ь yozilmaydi. Ъ tutuq belgisi bilan beriladi: маъно → ma’no. Ў dan keyin belgi kerak emas: мўъжиза → mo‘jiza.
Щ va Ы faqat ruscha so‘zlarda uchraydi: o‘giruvchi ularni sh va i deb yozadi va bu haqda ogohlantiradi.
O‘, g‘ va ’ (tutuq belgisi) qoidalari
Ushbu o‘giruvchi o‘ va g‘ harflarida ‘ (U+2018) belgisini ishlatadi: o‘g‘il, g‘isht, o‘qituvchi. Tutuq uchun esa ’ (U+2019) ishlatiladi: san’at, ma’no, ta’lim. Bu o‘xshash belgilarni vosita ichida bir xil ko‘rinishga keltirish usuli; qonunda belgilangan umumiy Unicode talabi emas. O‘ va g‘ tarkibidagi belgi harfning bir qismi, tutuq esa alohida vazifa bajaradi. Oddiy apostrof ' yoki boshqa o‘xshash belgini kiritsangiz, «Apostroflarni tuzatish» tugmasi uni shu vositada qabul qilingan ko‘rinishga keltiradi. Hujjat tayyorlashda uni qabul qiladigan tashkilot talabini ham hisobga oling.
Teskari yo‘nalishda, lotindan kirillga o‘girganda, e so‘z boshida va unlidan keyin э bo‘ladi (eshik → эшик, poeziya → поэзия), undoshdan keyin esa е. ng birikmasi ikkala yozuvda ham ikki harf bilan yoziladi: ming — минг. Harflar orasida belgi turgan s’h birikmasi — bu sh emas, сҳ: Is’hoq → Исҳоқ.
Qayerda qo‘lda tekshirish kerak
ц harfli ruscha o‘zlashmalar: militsiya милитсия bo‘lib chiqadi, милиция emas — lotin yozuvi kirillda qaysi harf bo‘lganini saqlamaydi.
о oldidagi й: rayon раён bo‘lib chiqadi, район emas.
c va w harfli so‘zlarni, masalan WhatsApp yoki Coca-Cola’ni, o‘giruvchi lotincha qoldiradi: bu harflar o‘zbek alifbosida yo‘q.
Ruscha matnni o‘giruvchi pasport yoki kutubxona standartlari bo‘yicha transliteratsiya qilmaydi: u faqat o‘zbek tili uchun mo‘ljallangan.
Imlo xatolarini AI bilan qanday tekshirish mumkin
Matn kirillda bo‘lsa, avval uni o‘giruvchida lotinga o‘giring, keyin chatga qo‘ying. So‘rovda nimani tekshirish kerakligini aniq yozing: faqat imlo, tinish belgilari yoki uslub ham. Yaxshi so‘rovlarga misollar:
«Matnimdagi imlo xatolarini tekshir, ayniqsa o‘, g‘ va ’ belgilariga e’tibor ber. Tuzatilgan matnni va tuzatishlar ro‘yxatini ber.»
«Bu e’londa qo‘shma so‘zlar to‘g‘ri yozilganmi? Ma’nosini o‘zgartirma, faqat imloni tuzat.»
«Qaysi biri to‘g‘ri: ma’lumot yoki malumot? Qoidani bitta gap bilan tushuntir.»
AI imloni tez tekshiradi, lekin adashishi ham mumkin: kam uchraydigan so‘zlar, atoqli otlar va yangi o‘zlashmalarda javobni imlo lug‘ati bilan solishtiring. Uzun matnni qismlarga bo‘lib yuboring; har bir qism — alohida javob. Rasmiy matn — ariza, peshlavha, hujjat — uchun model javobini o‘zbek imlosini yaxshi biladigan odamga ham ko‘rsating.
Nega GPTBot.uz
O‘giruvchi o‘, g‘ va ’ ni hamma joyda bir xil belgilar bilan yozadi, havolalar va e-pochta manzillariga tegmaydi va ro‘yxatsiz ishlaydi. Yonida — qoidalarni o‘zbek yoki rus tilida tushuntiradigan AI o‘qituvchi; savolni lotin yoki kirill yozuvida yozish mumkin. GPTBot.uz — Toshkentdagi mustaqil servis.
Кирилл-лотин ўгирувчи ўзбекча матнни кирилл ёзувидан лотинга ва лотиндан кириллга бепул ўгиради. Ушбу восита o‘, g‘ ва тутуқ белгиларини бир хил кўринишга келтиради. Амалдаги лотин алифбосининг 26 та ҳарфи ва 3 та ҳарф бирикмаси — Sh, Ch ва Ng — жадвалда кўрсатилган. Тутуқ белгиси алоҳида берилган.
AI’ga savollaringiz ko‘p bo‘lsa, sinov javoblari tez tugaydi: AI paket shartlari AI chat tariflari sahifasida. Mijozlaringiz Telegram yoki Instagram’da o‘zbek va rus tilida yozadimi? Ularga javob beradigan va arizani menejerga uzatadigan AI-botni joriy qilamiz: Biznes uchun AI-bot — 1 990 000 so‘mdan. Boshqa vazifalar uchun o‘zbek tilidagi AI chatni oching; bu sahifaning ruscha varianti — Кириллица в латиницу.
O‘giruvchi AI’siz va limitsiz ishlaydi, unga paket kerak emas. AI paket chat uchun: imloni tekshirish, o‘, g‘ va tutuq belgisi qoidasini tushuntirish, matnni tahrir qilish — har bir javob paketdan bittadan. AI paket — 20 000 so‘m: bir kalendar oyga 300 ta javob, kuniga 50 tagacha, avtomatik to‘lovsiz. Bitta paket saytdagi barcha AI chatlarda ishlaydi, to‘lov — chatning o‘zida; Studio taqdimotlari alohida to‘lanadi. Batafsil shartlar — tariflar sahifasida.
GPTBot.uz mustaqil AI-servis bo‘lib, OpenAI yoki ChatGPT’ning rasmiy mahsuloti emas. O‘giruvchiga qo‘yilgan matn brauzeringizda qoladi; chatga yozilgan savollar esa serverimizga va xorijdagi AI-provayderlarga yuboriladi, shuning uchun parol, karta raqami va pasport ma’lumotlarini yubormang.
FAQ
Ko‘p beriladigan savollar
O‘giruvchi bepulmi?
+
Ha, limitsiz va ro‘yxatsiz: u brauzerda ishlaydi va AI’ga murojaat qilmaydi. Chatning sinov javoblari (butun sayt bo‘yicha jami 3 ta, har kuni yangilanmaydi) va ulardan keyingi AI paket faqat AI o‘qituvchiga beriladigan savollarga tegishli.
O‘giruvchi tarjimondan nimasi bilan farq qiladi?
+
O‘giruvchi yozuvni almashtiradi, til esa o‘zbekcha qoladi: Тошкент → Toshkent. Tarjimon tilni almashtiradi — ruschadan o‘zbekchaga yoki aksincha. Tarjima uchun saytda alohida sahifa bor: rus-o‘zbek AI tarjimon.
O‘zbek lotin alifbosida nechta harf bor?
+
2026-yil 7-noyabrda amalda bo‘lgan qonunning 1-moddasiga ko‘ra — 26 ta harf va 3 ta harf birikmasi: Sh, Ch va Ng. Tutuq belgisi alohida belgi bo‘lib, bu hisobga kirmaydi. O‘zbek kirill alifbosida 35 ta harf bor. Qonun havolasi alifbo jadvalidan oldin berilgan.
O‘ va g‘ harflarida qaysi belgi qo‘yiladi?
+
Ushbu vosita o‘ va g‘ uchun ‘ (U+2018), harflar orasidagi tutuq uchun ’ (U+2019) belgisini ishlatadi. Bu o‘giruvchining belgilarni bir xil ko‘rinishga keltirish qoidasi, qonundagi umumiy Unicode talabi emas. Oddiy apostrof ' terish mumkin: «Apostroflarni tuzatish» tugmasi uni shu qoidalarga ko‘ra almashtiradi.
Ruscha matnni lotinga o‘girsa bo‘ladimi?
+
Yo‘q, o‘giruvchi o‘zbek tili uchun mo‘ljallangan. Ruscha щ va ы harflarini u sh va i deb yozadi, lekin rus tilining pasport yoki kutubxona transliteratsiyasi qoidalarini qo‘llamaydi.
Matnim saqlanadimi?
+
O‘giruvchiga qo‘yilgan matn hech qayerga yuborilmaydi: hammasi brauzerda hisoblanadi. AI o‘qituvchiga yozilgan savollar, AI chatdagi kabi, serverimizda saqlanadi va AI-provayderlar tomonidan qayta ishlanadi; ma’lumotlarni qanday o‘chirish mumkinligi Maxfiylik siyosatida yozilgan.